Автор: Админ

Құпиясын ашты, игерді. * Сағат пен орган жүргенін Таңырқап ашып көргемін. Оның, да сырын білгемін, Ұзатпай біраз заматқа. Шәк. ~ Дарнудың еріксіз ықыласы құлап, түсініксіз Құдайдың сырын білгісі келді: салқын бұлақтан қауашағына су толты-рып, жерге құйылған жемісті теріп, кітап айтқанындай ақиқатты зерттеуге кірісті. А.Байт. (В.Гюгодан) ~ Сырын білмей бой салма, Атасы оның текті деп. Тұрлаусыздан сөз ұқпа, Аузы оның епті деп. Дулат Баб. ~ … қазақтың «қыран құс қисық ұшып түзу ілер» деген сөзін «Ақ ұлпа» дәлелдер еді, қолдан ұшқан ол, зымырап бара жатқан сұқсырға тік ұшпай, жер бауырлап қиғаштай тартады, сондықтан сырын білмеген адамдар «бетімен қаңғырып кетті» деп ойлар еді, сырын білетін Шыңғыс «Ақ ұлпаға» қарай емес, үйрекке қарай шабады. С.Мұқ.

Жылыстап шығып, бойын алыстатты. ~ Қалмай қапталдасып отыратын совхоздың сары егістінен сытылып шыққан соң, тоқтағаны — атақты Батпаққара сазы. Жайқалған қалың қияқ, бидайық белуардан. Б.Ыб. ~ Бәйтен Хадишаны құшақтаған күйі, үстіндегі адамдарды итере — митере, топтың арасынан сытылып шықты.. Т.Әбд. ~ Балбөпенің құшағынан сытылып шығып бір аунап, ес жиды. Дәл сол сәт ыстық ерні бет шарпып жақындаған келіншектің маңдайынан ұстай алды. С.Смат.

Бір дастарқаннан дәм татысты. * Бұрын-соңды ондайлармен табақтас болмақ түгілі, ондай дәурен ойына кіріп көрмеген Итжемес ханның қосынан бір-ақ шыққанын білгенде қақалмағанда қайтсін! Ә.Кек. * Мен не қадірімді асырып келіппін мұнда? Пайғамбардың құттыхана мешітіне келіп, өзімен табақтас болу үш ұйықтасам түсіме кіріп пе еді менің? З.Қаб. * Қап-қара еріні дүрдиіп, бүлдек иттен айнымай қалыпты. Табақтас болуға татымайды-ақ. С.Дос. * Шөке қамшының сабындай қысқа өмірін еліне арнаған ерлігін шынымен абырой сезіп, талай дабыралы жиынның төрінде отырып, не бір қасқа мен жайсаңдардың тізесін басып сөйлесіп, табақтас болып өмірін өткізе берді. Б.Жұмаб.

Қадамы сәтті болды. * Ақыры екінші курсты бітірместен «КазГУ»-ге ұзатылып тынды. Недегенмен әдебиеттің табалдырығын оң аяғымен аттаған жігіт. Т.Сәу.

Адал еңбекпен келген табысы, ауыр бейнеттің зейнеті. ~ — Адам баласы…. табан еті, маңдай терімен күнелткен таза жолдан шыға жайылды. Еңбексіз мал тапқысы келеді. Бұрынғылар өз табан ет, маңдай теріне жалынған… А.Байт. ~ Мәдениеттің, ғылымның, тәжірибенің қай саласын алсаңыз да сансыз адамның «табан ақы, маңдай терімен жасалғалы» мәлім. С.Мұқ. ~ Біреудің малын біреу тартып алып жатқан жоқ, біреудің жеке меншігіне қол сұғушылар да көрінбейді, бар байлық табан ақы, маңдай термен келді емес пе? Б.Тоғ. ~ Біздің үйдің іші қартайған Имаш бабамнан бастап, есін енді- енді біліп келе жатқан баласына дейін жеген нанын табан ақы, маңдай терімен тапқан. Б.Мом. ~ Дәм татып, отымыздың басын көріп, дидарыңды көрсеткеніңе рахмет. Табан ақы, маңдай терімен Төре ауылының сарқытынан құралып өсіп-өнген малымыз мына далада жайылып жатқан. С.Бег. ~ Кім өзінің табан ақы, маңдай терімен тапқан малын, астығын құр-бекер бере салады?! Б.Тоғ.

Бір-бірінің басқан ізін аңдып, жауласты. ~ Ерегіскен дұшпанның, Екі талай болғанда, Азыққа етін жеп едім! Хан баласы ақсүйек Ежелден табан аңдысқан Ата дұшпан сен едің. Ата жауың мен едім. Махамб.

Оқыстан; күтпеген жерден; аяқ астынан; кенет. * – Ой, ойнауын сен ойнадың-ау, ұялауын мен ұялдым ғой, – депті жұлып алғандай, табан астынан тауып сөйлейтін шешен режиссер. Ә.Сығ. * «Тоқта! Қайт кейін!» Табан астында былайғы ойдың бәрін белден омырып, көңіліне ұялай қалған осы бір оқыс бұйрық көмейіне кептеліп тұрып қалғандай. Ә.Кек. * Көзіңізден ештеңені оқытпадыңыз. Оқи алмағам. Ерініп отырғандайсыз. Табан астынан жыным қозып, қырсығым қабындады. М.Байғ. * Шартықбайдың күрік болған шұбар тауығы қанша жұмыртқа басып жатыр? Мүдірмей, табан арасында оны да айтып береді. С.Сағ.

Осы тұрған жеріндегі, жақын маңдағы. ~ Ақырында машина ыңырсып жон басына шыққан кабинада селкілдеп келе жатқан Жетібас кемсеңдеп көзіне ыстық жас үйірді. Онысын жанындағы Ақбатаға білдіргісі келмей қиыс отырып табан астындағы еңіске тігілген. Д.Дос.

Басқа жерге көшті, тұрған жерін ауыстырды. ~ Ендеше ойда жоқта ата қоныстан табан аударып, орман шаруашылығы мекемесінің қызметін қайыра тапсырып, азынаған тас жол бойына көшуі де тағдыр бұйрығы секілді. Д.Дос. ~ Несіне жетісесің, сақ-сақ күліп, Сайтанның сапалағы – сағыр-балам?! Тағыңнан дұрыс болар – табан ауып, Қағыңнан жеріп, босқа қағынбаған». Б.Қос.

Бір орнынан қозғалмады, тапжылмады, бағытынан таймады. ~ Жиырма-отыз қаптан бір өлшеген таразының басынан Сырбай табан аударған жоқ. Шығым мөлшері қырық центнерден асқан соң-ақ, Сырбайдың жүрегі қуаныштан тулай бастады… С.Мұқ. * Бәріміз іштен тынып, ұйып тыңдадық. З.Қаб. ~ Сол күні пошташының түйесіне мінгесіп, бір табан жақын ғой деген оймен, ойдағы Жарбөгетке жетіп қалды. М.Мағ. * Қашан боссыңдар дегенше Суықсайдан табан аудармаңдар. Жолдарың болсын! М.Қаб. * Игілік аулының жұтқа ұшырап, толысы шайқалғаны бір биыл емес. Сонда да ата қоныстан табан аударып, Сырдың бойын сағалаған кезі жоқ-ты. З.Шүк. * Жексенбі күні үйде табан аудармай отырып, жазғанымды жақсылап көшіріп шықтым. Ә.Нұрш.