Автор: Админ

Біоеудің ізіне шам алып түсіп, қудалады, қуғынға ұшыратты.~ «Өкіметтің малын шығындап жатқан жұртқа тыйым салудың орнына, ойын-тойға өзі бас болып, ән салады, жыр айтады» деген айып бұны үш-төрт жыл сергелдеңге салып, сүргінге түсірген. Ү.Жәл. ~ Өз басымның қатысы шамалы. Бірақ, Сабыр да періште емес, демек бір пәлесі бар, әйтпесе тегіннен–тегін айыптап сүргінге салмаса керек. Ш.Айт.

Күш қосты. ~ Рұмын қол астына қарауы қанды көздің еліне бәлендей сүрең бере алмады. Ж.Айм.

Дауды, қақтығысты қыздыра түсті, атсалысты. ~ Сүрең қосып ғаламдық дүрбелеңге, Момындарды тоғыттың түрмелерге. Қаһары кеп Алланың, Алатауда Бес мың ағаш сұлады бір… С.Қал.

Өңі бұзылды, жайы болмады. ~ Менкенің де сүреңі келмеді. Ханның қызындай Ленені Степке бір ауыз сөзімен жер үстіндегі әйелдің қоры қып тастады- ау. Ж.Айм. ~ Балташ: — Барлық материалды жинап, реттеп беріңіз,— деді. — Болады, — деп Тыпаң иек қақты да шығып кетті. Әйтсе де, манағыдай емес, Балташтың сүреңі келіңкіремеді. Ж.Айм. ~ Өзі сүреңі бұзылып отырған кісі, мына қыр қазағының омыраулап келіп, қолын созғанын жаратпайды: — Аман, — деп көзінің қырын түсірді. Ж.Айм.

Қате басқан кездерде қолдау көрсетті. * Бұдан жастау кезімде мән бермеуші едім, енді-енді аңғарсам, қысылғанда қол ұшын беретін, сүрінгенде сүйеу болатын аға да керек екен. Б.Тоғ.

Қудалады, басқан ізін аңдыды, қыр соңынан қалмай қуғын салды. ~ Көрінбейтін көз нүктеге қадала–қадала… құрбылары жүгіре жосып сүркіл салған доп қуудан қалады, көрікті қызға хат жазылмайды, аштан–аш, жападан–жалғыз сірескеннен–сіресіп отырып күнді батырады. Д.Дос. ~ Жер басқаннан бері қыр соңынан қалмаған екі аяқтылардың талайын көрген. Жақыннан да, алыстан да. Соңына сүркіл салып қуғынға түсіргені, құзға қамап құрдымға құлатқаны еміс-еміс түйсігінде. Сол бітіспес жан алғыш- пен бетпе-бет келіп тұрғаны бір бұл емес. Ө.Кәр. ~ Жүрісі шұғыл. Соңынан сүркіл салып қаныпезер қарақшы қуып келе жатқандай, жанары шоқ болып жанып, танауы делдиіп өкпесі өшіп барып–келіп тұр. Д.Дос. ~ Қоңыз ұшақтағылар дүрбілі мылтықпен сүркіл сала оқ атып, әуелі бөлтіріктерін, сосын қаншығын қарауылға алды. Д.Дос.

Біреудің жүріп өткен жолы, артында қалдырған ізі. * Қолымда жүген, қой салған сүрлеу ізбенен алаяқ атты алқына басып іздегем. Ж.Жақ. * Әйтеуір, мөлдір жанарлы бейкүнә қыздың басқа бір бағытқа жетелегені анық. Ол бағыт не? Арайлап атар махаббат таңымен жолықтыратын ақ сүрлеу ізі ме, жоқ, әйтпесе, талай бозбаланың бойын алдырып, "қап, әттеген-ай" деп, бармағын тістеткен баянсыз басылуы ма?.. К.Қаз. * Талай жандар шыдамай, Сергелдең боп сенделер. Тұрса тосып жүз қауіп, Өтем сүрлеу із тауып, Кім біздерге тең келер?! Н.Әбіл. * Сүрлеу із қалдырып далаға Пенделік арыммен арбасар, Мен емес, менікі қалаған Нәпсімен нәлетім қарғасар. Ж.Аман.

Өзге жол табуға тырысты. * Осынау қым-қуат сабылған тіршілік көшінен өзгешелеу сүрлеу іздеуге мұршасы жете ме, сірә? Д.Досж. * Бұл тұста шыдай алмай Қарымсақ сөзге кірісіп: — Мына татар жігіттерінің арызы-ақ бәріне дәлел болмай ма? Даңғыл жол жатса сүрлеу іздеп сәуегейлену не керек? Ж.Ахм.

Сәби анасының сүтіне тоймаған немесе әйел омырауынан сүт шықпағанда қазақ халқы сәби денсаулығы жақсы болып өсуі үшін өз сүтімен қоректендіретін әйелді іздестірген, оны "сүт ана" деп атаған. ~ Ақыры көптің дуалы аузының батасы қабыл болып, тәңірдің шапағаты тиіп, ханның әйелі жүкті болады да, ұл табады. Баланы сүт анаға бақтырады. Т.Рыс.

Елдің игі жақсысы. ~ …«Халық жауы» деп, сүт бетіндегі қаймағын жалмап-жұтып әкетіп жатқан зұлматтың мысық табандап бұларға да жақындап қалғанын ол кезде өздері әлі білмепті. Ш.Құм. ~ Туған халқыңды құрбандыққа қиып отырған бүгінгі сөзіңе қарап, сасық қоғадай жапырылған түріңе қарап, сені қазағымның сүт бетіне шығар қаймағы емес, қазан түбіндегі қаспағы ма деп қалдым. К.Сег.