ТҰРАҚТЫ ТІРКЕСТЕР

Көңілін аулады. Орталарында ақ жаулықты жалғыз әйел. Бәрі сол кісінің ыңғайына қарайтын сияқты. Б.Момыш. Бірақ Ыбырай көңілсіз жайды одан ары қазбалаған жоқ. Әңгімені бүгінгі құрметті қонақтың ыңғайына қарайбұрып әкетті. Қ.Жұм. Сен енді жуан қараның ыңғайына қарап отырып, бұндағы кісілердің қайсысы Әзімге жақтас, қайсысықарсылас екенін қателеспей айыра бастағансың-ды. Ә.Нұрп.

Жағдайға байланысты; ретіне орай. Тағы да талай кемшіліктері бар. Әрпіміз, әліппеміз ыңғайына қарай, хат танытуға дыбыс әдісін қолданыпжүрміз. Ж.Айм. Қазекең өз шаруасының ыңғайына қарай баласын бірнеше ай жұмысқа салады да, шаруасы бірыңғайланғансоң қайта жібереді. Ғ.Мүс. Бұл жақтан барғандар киіз үйлерін тігіп, күркелерін құрып, бөлектеу қонған. Бірақ, отырықшы елдіңыңғайына қарай бірден- бірге ауыса берді. Ү.Жәл. — Ертең он екі шамасында бір тракторды бірер сағатқа босат… Сосын төрт- бес жігітті сүйекшіге сайла. Басқа тілегіміз жоқ. — Ыңғайына қарай көрейік, — деді Солтан ерін ұшымен. Д.Әшім. Бірақ Ыбырай көңілсіз жайды одан ары қазбалаған жоқ. Әңгімені бүгінгі құрметті қонақтың ыңғайына қарайбұрып әкетті. Қ.Жұм.

Әбден болдырып, шаршап-шалдыққан; арық, көтерем. Бекбергеннің бастауымен көп өзінің қаулысын шығарып, тиісті орындарына беріп отырды. Төртіншідегіыңыршағы айналған кедей біздің ауыл. Біздің ауылға өмірде шыр біткен емес. Б.Майл. Мал арық. Итеріп қалса, құлағалы тұрған, ыңыршағы айналған, кілең дерлік көтерем. Қыстан қысылып,жүдеп шықса, әлі көкке тойып қоңаймаса, арық болмай, қайтеді? Б.Соқ. Қоңыр сиыр жолдың жиегінде шөп шалып жүр. Ыңыршығы айналған кәрі мөшке, көшке жарамайтыны анықеді. З.Шүк.

Олар ештеңеден хабарсыз жағдайда емін-еркін қыдырыстап, кейбіреуі тал тасалары- на жасырына жастық ынтызарлық ауанына жол берген. Т.Әлж.

* Ұзақтың сары күнінде аң баласын ұшырата алмай, әбден ынтызары құрыған мерген көп ойланып тұрган жоқ, мылтығын кезеніп, нысанаға алды да, киікті басып салды. М.Әбдіх.

* Жұмыр сандал ағашынан түзу шабылғандай тоқ балтыры да шілденің шіліңгірінде тотығыңқырапты, енді бірөңкей шоколад түспен жанарды еріксіз сүйреп, тамаққа кілегей түйін тірелте арбап, сұқтандыра ынтық қылады сырт көздерді. Ж.Шағ.

* Қанат анау шұбар таяқты ұстатқаннан кейін үйіне анда-санда ғана барып-кетіп жүр, тоқырамайды, әкесімен де, Айкүміс пен де сөйлеспейді. Әлгі вокзал басында да әкесіне ыңғай көрсеткен жоқ. Ғ.Слан.

Жүзімен, қабағымен яки ишарамен ниетін білдірді; түпкі ойынан хабар берді. * Келе-келе осы өздері шығарған өтірікке өздері иланып кетті. Естіген жұрт сенбесе де көңілге қарап, нанған, көнген ыңғай танытты. Ж.Нәжім. // СЫҢАЙЫ БАЙҚАЛДЫ

Жүзімен, қас-қабағымен ішкі ойын, пиғылын білдірді. ~ Келе-келе осы өздері шығарған өтірікке өздері иланып кетті. Естіген жұрт сенбесе де көңілге қарап, нанған, көнген ыңғай танытты. Ж.Нәж. ~ «Інген ыңғай бермесе, буыршын бұйдасын үзбейді» – міне, осындай астарында мән- мағынасы бар, қазақтың керемет мақалдары көп. Ж.Баб.

Сәті түскенде. Колхоз бастығының темір жәшігінен бірнеше «қара қағазды» көрген. Екі жылдан бері жатыр дейді кейбірі.Үмітін малданып жүрген бейшараларды аяп, ха¬барлауға ешкімнің батылы бармапты. Кейін бір ыңғайы келгенде көрерміз дейді. Т.Сәук. Зарина шошыған түр көрсетпейді. Күлімдеуі одан бетер сүйкімдене түседі. Және бір ыңғайы келгендесыбырлап: Сауық кештің соңынан азырақ қыдырайық, — дедім. Зағипа кешіге берді. Қалайша шықпас екен ә? Б.Соқп. ПРИ (УДОБНОМ) СЛУЧАЕ