Ойлағаны болды, реті келді. ~ Таяуда ғана аяқталған семестрден әжептәуір қалжырап қалған Вера Клейторн былайша ой кешіп отыр: «Ортақол мектепте дене шынықтыру пәнінің мұғалимасы болу — не бір үлкен дәреже дейсің… Әлдебір тәуір мектептен жұмыс тауып алудың орайы түссе ғой шіркін…» А.Крис. * Суат басына күн сайын сол дәмемен барса да, орайы бір түспеді, ұзақ күтіп тұруға уақыт жоқ. Ш.Айт.

Сәті түсіп, амалы табылды. * Ол үшін амал жоқ, саған да, маған да кінә жоқ. Бірақ басқа оқудың және де орайын таппадың ба? М.Әу.

Сәті түспеді; мүмкіндік болмады. * Аяқ артар көлігі жоқ, қалтасы тесік студентке қыстың көзі қырауда алыс ауылға жетудің орайы келмеді. С.Досан. * — Қайда бармақсың? — Арманым Назарбаев отырған үлкен үй. Оның орайы келмесе, Госплан мен министрліктің біреуіне бармақпын.

— Мына жұмысың оңды емес пе? Кандидаттықты қорғап алдың. Докторлыққа тұзақ тастап тұрсың. С.Досан.

Сәті түскен іс туралы. ~ Орайы келіп, оңтайына ілінген іс қана діттеген жеріне жетіп, барқадам табады. Қазақ мұны «ұқсаттыру» дейді. Т.Жұрт.

Ыңғайы келді, сәті түсті. ~ Бұл бұрын «Ылыя», «Талпын» деген қойындас жатқан шарқы шағын екі колхоз еді. Жаны аралас, қойы қоралас дегендей, көршінің ішіндегі татуы да солар болатын. Міне, енді орайы келген соң іріленіп, мал-мүлікті қосып бір колхозға айналған. С.Шайм. ~ Айналайын ақжауынның арқасында орайы келе қалған демалыс күнін төрт жігіт осылайша ішімдікпен атап өтуді жөн көрген. Ж.Баз.

Аласұра соққан жел, боран, жауған қар туралы. ~ Ызындаған жел қыстау орналасқан қазан аузындай шағын ойпатты басып, орай да борай соғатын сияқты… М.Қаб. ~ Жолы – шексіз, Мамай – мәңгілік сияқты еді. Шақпақ жақтан жайлап жел соқты. Аспаннан жауған торғайбас қар орай да борай ұйтқи бастады. Қ.Ыс. ~ Әкем осыны сезген екен ғой. Бұдан отыз жыл бұрын әкемді көшкінқар құрсаулап тастаған қыста да осылайша орай да борай қар жауған екен. Аттанайық! О.Бөк. ~ — Ал менің жылағым келіп отыр.— Вирджиния шашын сілкіп

еді, алтын құйын орай да борай жөнелді. М.Қаб.

«Оразды» — бақытты, құт-береке қонған адам, «Жиырлы» (дұрысы — Шиырлы болса керек: «Шиырлының баласы жиырмасында жас болады») — қырсық шалған, жолы болмайтын, маңдайының соры бес елі д.м. ~ Жел, жел есер, жел есер, Жел астына қарасам, Қоға менен тал өсер. Ораздының ұлы өсер, Жиырлының қызы өсер, Кенелейін деген жігіттің, Жылқы ішінде екі арғымағы тең өсер! Шалкиіз ж. ~ Ақбытпаланып жұрттан әдейі асуға талпынған да жоқпын. Бірақ аянбадым. Қазір қидасын кәріжілікті екі түгей ат та бітті, ораздының ұлы, жиырлының қызы өсіп, ілгері ұмтылып жатқанда көптен бөлек жүрген көмусіз қалады дегенді ойлап, жұртпен қатты, қитықсыз араласып кеттім. Б.Қыд.

Жолың болсын, арманыңа жет д.м. ақ тілек. ~ Қатарда жортып келе жатқан Жарқымбай, Дубай, Құлайғыр үшеуі бірдей: «Сәт-сәт, жол болсын!», «Байлансын, Ораздының жолын берсін!» десіп, лау-лау етісті. Бұлар жылқыға тақап қалды. М.Әу.

Жолы болғанның жайлауы, қырсық шалғанның қыстауы д.м. ~ Қыс болғанда, байыздап жылқы тұрмас, Жылқы тұрса биеде құлын тұрмас. Ораздының жайлауы, Шиырлының қыстауы Бұл бір өзі ерейген тас. Екі жағын қыстаған ел малды болып, Шарасы мұндағы елдің малға толмас. БС. «Асан Қайғы.»

Басына бақыт қонған адамның баласы д.м. ~ — Мен тоғышар емен, аға. Ораздының баласы он бесінде баспын дер! Он бестегі жігіт бала бола ма екен?! — деді де, аға берген темекіні шалбарының қалтасына үгітіп, орнына барып отырды. Ғ.Сл.