Таң болды. ~ Асқынып кеткен аран сөзге тосқауыл табылмай қалғаны рас, ондай еркіндікті, қала өмірінде кездесе беретін еркіндікті бейбастық деп санаған жұрт таңдайын тақылдатып, бетін шымшып, сан-саққа жүгіртті ғой. Ә.Тар. ~ Осы жастарына дейін тірі немісті көрмеген тау арасындағы аңқау жұрттың аузын аштырып, таңдайын тақылдатқан оқиға осылай оқыстан басталды да, өрттей қаулап, гуілдеп етек алды. О.Бөк. Дамылсыз тақылдап, ұзақ сөйлеп мезі қылды. ~ Мына жақтағы таулар да, өзен- тоғайлар да таңдайы тақылдаған көкек саңқылдаған сарала қаз, тас пен тоғайдағы тамылжытып сайраған неше түрлі торғайлар, су жағасындағы көгалдан шыққан жіңішке дауыспен қақылдаған бақалар! Шәк.~ Емтиханда мақал деген халық жүрегінің шындығы, мақал — шындық сәулесі деп таңдайың тақылдағанда алдыңа жан салмайсың. Ә.Нұрш. ~ Сүкең үйді маңдайға алды. Кеше әр сөзін шегелеп, таңдайы тақылдаған шал бүгін жабырқау. М.Қаб.

~ Бір самауыр шәйінің шығынын ауырсынды ма, "шал үйде жоқ! " — дегенде таңдайы тақ ете қалды. Қ.Ысқ. ~ Көрсеңіз сөйлессеңіз, қандай кісі екенін бірден түсінесіз. Кірсін бе?- деп таңдайы тақ ете қалды Тәжімұраттың. Х.Ес. ~ Биыл сайлау басталғанда Өңгелбай кедей-жалшы ұйымының мүшесі болып үлгерген. Кедей-жалшының азынан сөз сөйлегенде таңдайы тақ-тақ етеді. Б.Май. ~ Бұл туралы сөйлегенде қолқаңды суырғандай бәрінің таңдайлары тақ-тақ етеді. Қ.Бег. ~ Бала-шаға бір тостаған арпа көжеге ырзалық сыңай танытып, таңдайлары тақ-тұқ етеді. Ү.Жәл.

Шөлдеді, сусады. ~ Ертелі- кеш егіс басында жүрген Бекеңнің топырақ тұтқан бет- аузы көн теріше тырысып, жалақ болуға таяды. Таңдайы құрғап, жиі шөлдейді. С. Мұр. ~ Ерні кеберсіп, таңдайы құрғап қалғандай. Алакөлеңке бөлме ішінен дәл жаңағы саба иісін сезгендей болды. Д.Әш. Құмартты, тәнті болды. * Бұл Кертөбелдің аяқ тастасын мақтады, өзі мініп шапқан атышулы салымда күллі Қаратау қазағын таң қалдырып, таңдайын құрғатқанын айтқанда… қопаңдап… дастарқанның үстіне түсіп кете жаздады, тостақтағы түгесілуге айналған сары майды ұмытты. Д.Дос.

Қатты шөлдеді. ~ Енді міне, маһшар алдында жатып та аңсағаны — сол Ақшоқы. Ал аңсап жатып, қиялдап жатып Ақшоқыны көрсе- ақ қарадай шөлдеп, таңдайы қаңсып сала береді. Д.Әш.

Қатты сусады.* Қазақтан тұңғыш олимпиада чемпионы шықты! Соңынан қоса қуа жүгірген тілшілерге таңдайы кеуіп, қаталаған чемпион: "Қымыз беріңдерші, қымыз ішкім келеді", – дей беріпті. Ж.Аяз. * Бүкіл денесінде жанталасқан жалғыз тірлік дәл осы көк тамыр бойында ғана қалғандай сезіп, тілі құрғап, таңдайы кепкен аузы дәрменсіз ашылып талықсып жататын. Ә.Нұрп. * Қасиетті кітаптың ішіне енген жанама кейіпкері болып, я таңдайы кеуіп қиыр шөлді кезіп, я мәуесі малынған жеміс ағашының түбінде көлеңкелеп отырған машайық тақуа кісіге ұқсайды. Д.Досж. * Құм басып, аңқа құрып, шөл кептіріп, таңдай кеуіп, жалын атып қаталатады. Д.Аман.

Қызыл тілді ділмар адам. * Әнкежан бұл адамға өз ішінен қатты таңырқай қызығып, «Япырау, қазақ айтатын нағыз әлгі маңдайы жарылған батыр, таңдайы жарылған шешен» дейтін тап осының өзі емес пе деп ойлайды. Ж.Ахм.

Жарымас, оңалмас д.м. * Аттың тұрысынан-ақ шын жүйрікті таныған сұңғыла батыр: «Аһ, атаңа нәлет, сендей тұлпарлар тұқым алмай қалған еліңнің екі дүниеде таңдайы ағармас» деп тістеніп, басын шайқады. С.Жүн.

Мал бітіп, аққа қолы жетті. * Иә, бұл — Бақтыбай көрші. Маңдайына жүздеген ақтылықаралы мал бітіп — шала байып, таңдайы ағарғалы оның қан жайлауға тұңғыш шығуы. С.Жүн.

Түбіне жетті; аштай қатырды д.м. * Енді бірі: көк биенің бауыры астаудай болып ісіп, сенделіп келгенде «таңдайды біржола ағартайын дегені ғой» деп, тағы да егіліп, зарланып жылап жіберді. Ол жылаған соң, әжесі де солқылдап жылады. Үйді айнала беріп, Қартқожа да жылады. Ж.Айм.

Дәмі бірден сезілді. ~ — Баяғыда, студент кезімізде осы ливер колбасасы майы шығып, таңдайға теуіп тұрушы еді, осы күні дәм-сөлінен айрылған бірдеме, — дейді Шұғайып. Д.Дос.